«Σε έναν πόλεμο όπου δεν υπήρξαν νικητές, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ φαίνεται πως θα είναι ο μεγαλύτερος χαμένος, καθώς εισέρχεται σε μια εύθραυστη και ασαφή εκεχειρία με το Ιράν» γράφει ο Guardian για τον Μπέντζαμιν Νετανιάχου μετά και τις αντιδράσεις στο εσωτερικό του Ισραήλ μετά την κατάπαυση πυρός που ανακοίνωσαν ΗΠΑ και Ιράν τα ξημερώματα της Τετάρτης.
Όπως σημειώνει η βρετανική εφημερίδα «η εκτίμηση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών ότι οι ισραηλινές προβλέψεις για αλλαγή καθεστώτος και επανάσταση στο Ιράν ήταν “γελοίες” αποδείχθηκε σωστή. Η ισραηλινή εκτίμηση ότι ο πόλεμος θα διαρκούσε, στην καλύτερη περίπτωση, λίγες ημέρες και στη χειρότερη λίγες εβδομάδες, αποδείχθηκε τραγικά λανθασμένη».
Υπενθυμίζεται, επίσης, ότι «ακόμη και δύο ημέρες πριν την ανακοίνωση της εκεχειρίας, σύμφωνα με το Channel 12 του Ισραήλ, ο Νετανιάχου πίεζε τον Ντόναλντ Τραμπ να μη συμφωνήσει.
Τα καρφιά της αντιπολίτευσης
«Δεν υπήρξε ποτέ τέτοια πολιτική καταστροφή σε ολόκληρη την ιστορία μας. Το Ισραήλ δεν ήταν καν κοντά στο τραπέζι όταν ελήφθησαν αποφάσεις που αφορούσαν τον πυρήνα της εθνικής μας ασφάλειας», έγραψε στο X ο ηγέτης της αντιπολίτευσης στο Ισραήλ, Γιαΐρ Λαπίντ.
«Ο στρατός εκτέλεσε όλα όσα του ζητήθηκαν και το κοινό επέδειξε αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα, αλλά ο Νετανιάχου απέτυχε πολιτικά, απέτυχε στρατηγικά και δεν πέτυχε κανέναν από τους στόχους που ο ίδιος έθεσε. Θα χρειαστούν χρόνια για να αποκαταστήσουμε τη ζημιά που προκάλεσε, λόγω αλαζονείας, αμέλειας και έλλειψης στρατηγικού σχεδιασμού» πρόσθεσε ο Λαπίντ.
Στο ίδιο μήκος κύματος και ο επικεφαλής του αριστερού κόμματος των Δημοκρατών, Γιαΐρ Γκολάν, που χαρακτήρισε «στρατηγική αποτυχία» του Νετανιάχου την εκεχειρία.
«Υποσχέθηκε μια ιστορική νίκη και ασφάλεια για γενιές, και στην πράξη πήραμε μία από τις πιο σοβαρές στρατηγικές αποτυχίες που έχει γνωρίσει ποτέ το Ισραήλ. Πρόκειται για πλήρη αποτυχία που θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια του Ισραήλ για τα επόμενα χρόνια» δήλωσε.
Τα ρίσκαρε όλα και απέτυχε
Σύμφωνα με τον Guardian «η πραγματικότητα είναι ότι ο Νετανιάχου ρίσκαρε τα πάντα στον πόλεμο και, αποτυγχάνοντας να εξασφαλίσει την πτώση του θεοκρατικού καθεστώτος, την κατάσχεση των αποθεμάτων υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου της Τεχεράνης ή μια ουσιαστική αποδυνάμωση του κράτους, έπληξε τη διεθνή θέση του Ισραήλ που ήταν ήδη βαριά τραυματισμένη από τις ενέργειές του στη Γάζα».
Αντίθετα, κατά το δημοσίευμα, στο πεδίο της ασφάλειας, παρά τους ισχυρισμούς του Τραμπ, η ισχύς των Φρουρών της Επανάστασης ενισχύθηκε, καθώς η Τεχεράνη πέτυχε – τουλάχιστον προς το παρόν – τον βασικό της στόχο: την επιβίωση από μια επίθεση διάρκειας ενός μήνα από δύο από τις ισχυρότερες στρατιωτικές δυνάμεις στον κόσμο. Οι επιθέσεις άφησαν ένα τραυματισμένο αλλά ακόμη άθικτο καθεστώς, με σημαντικά στρατιωτικά μέσα, το οποίο είναι πιθανό να επιδιώξει ταχεία επανεξοπλισμό καθώς αναζητά ευκαιρίες για αντίποινα.
Η επιμονή του Νετανιάχου στη συνέχιση των επιθέσεων στο νότιο Λίβανο φαίνεται επίσης αλαζονική, δεδομένου ότι η δηλωμένη πρόθεση του Ισραήλ να δημιουργήσει νέα ζώνη ασφαλείας το φέρνει σε άμεση σύγκρουση με τη Χεζμπολάχ, η οποία έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα ικανή να πολεμά στο δικό της έδαφος.
Χάνει την εμπιστοσύνη των ΗΠΑ
Οι συνέπειες σε επίπεδο κοινής γνώμης και διπλωματίας ενδέχεται να είναι ακόμη πιο σοβαρές. Στις ΗΠΑ, ειδικά, η πολιτική συναίνεση που υπάρχει από τη δεκαετία του 1960 δείχνει να καταρρέει. Ο ρόλος του Ισραήλ στο να ωθήσει τον Τραμπ σε πόλεμο με το Ιράν έχει επικριθεί τόσο από προοδευτικούς όσο και από την ακροδεξιά του κινήματος Maga, ενώ η γενικότερη υποστήριξη προς το Ισραήλ βρίσκεται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα ακόμη και μεταξύ Εβραίων ψηφοφόρων.
Υπάρχουν επίσης εσωτερικές πολιτικές συνέπειες για τον Νετανιάχου, σε μια εκλογική χρονιά στο Ισραήλ. Αντί να μεταμορφώσει την κατάσταση ασφαλείας της χώρας, βγαίνει από τον πόλεμο χωρίς να έχει πετύχει κανέναν από τους βασικούς στόχους του.
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, μπορεί να είναι νεκρός, αλλά τον διαδέχθηκε ο σκληροπυρηνικός γιος του. Αντί να κλείσει το ζήτημα του πυρηνικού προγράμματος, το σχέδιο 10 σημείων της Τεχεράνης που ο Τραμπ χαρακτήρισε βάση διαπραγμάτευσης φαίνεται να περιλαμβάνει την αποδοχή του δικαιώματος του Ιράν να εμπλουτίζει ουράνιο – κάτι που ο ίδιος αρνήθηκε.
Προς το παρόν, οι συνομιλίες ΗΠΑ-Ιράν μοιάζουν περισσότερο με το πλαίσιο της πυρηνικής συμφωνίας του Μπαράκ Ομπάμα – την οποία ο Νετανιάχου προσπάθησε να υπονομεύσει και από την οποία αποχώρησε ο Τραμπ – παρά με μια νέα πραγματικότητα.
«Ποιος είναι πλέον ο ρόλος του;»
Για ορισμένους, όπως ο στρατιωτικός αναλυτής της Haaretz, Άμος Χαρέλ, η αποτυχία ήταν ενσωματωμένη στα σχέδια του Νετανιάχου. «Πολλές από τις αδυναμίες τόσο της τρέχουσας αμερικανικής κυβέρνησης όσο και του ισραηλινού συστήματος υπό τον Νετανιάχου έγιναν εμφανείς: η τάση για ρίσκο βασισμένο σε αβάσιμες προσδοκίες, τα πρόχειρα σχέδια, η περιφρόνηση των ειδικών και η επιθετική πίεση για ευθυγράμμιση με την πολιτική ηγεσία», δήλωσε.
Δεν πέρασε απαρατήρητο ότι, έχοντας εξασφαλίσει τον πόλεμο που επιδίωκε και βλέποντάς τον να αποτυγχάνει, ο Νετανιάχου δύσκολα θα έχει ξανά τέτοια ευκαιρία με αμερικανική υποστήριξη. «Δεδομένου ότι αυτό υπήρξε για χρόνια βασικό στοιχείο της πολιτικής του αφήγησης, τίθεται το ερώτημα: ποιος είναι πλέον ο ρόλος του; Είναι η τέταρτη συνεχόμενη φορά – στη Γάζα, μία φορά στον Λίβανο και δύο φορές στο Ιράν – που οι υποσχέσεις του για απόλυτη νίκη και εξάλειψη υπαρξιακών απειλών αποδεικνύονται κενές».
